مقام شهید در اسلام
425 بازدید
تاریخ ارائه : 10/4/2014 8:00:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان


مقام شهید  در اسلام

پایان زندگی هر کس به مرگ اوست
جز مرد حق، که مرگ وی آغاز دفترست
شهيد كسى است كه در ميدان جنگ مشروع و مأذون در راه خدا كشته شود. و بدان جهت او را شهيد گويند كه فرشتگان بر او حاضر شوند، يا آن كه خدا و فرشتگان شاهد بهشت رفتن اویند ، يا بدان جهت كه بر «شاهده»، يعنى زمين افتاده است، يا آن كه نزد پروردگار زنده و حاضر است يا آن كه خود ملكوت و ملك خداوند را مشاهده مى كند. آيه الله جوادى آملى، تفسير موضوعى قرآن ج 4 (معاد در قرآن)
در نظام ارزشى اسلام، شهادت معيارى است كه ارزشهاى ديگر و اعمال صالح انسان با آن سنجيده مى‏شود و در طبقه ‏بندى ارزشها، جايگاه بسى رفيع به آن اختصاص داده شده است. رسول گرامى اسلام (ص) مى فرمايد: «فوق كل بر بر حتى يقتل الرجل فى سبيل الله، فاذا قتل فى سبيل الله عزوجل فليس فوقه بر» بالاتر از هر نيكى، نيكى ديگرى است تا اينكه انسان در راه خدا كشته گردد، هنگامى كه كسى در راه خداوند متعال شهيد گردد، هيچ نيكى و خيرى بالاتر از آن نيست. (ميزان الحكمه، ج 5، ح 9748)
پيغمبراکرم(ص) فرمود : « ما من قطره احب الی الله من قطره دم فی سبيل الله » : هيچ قطره‏ای در مقياس حقيقت‏ و در نزد خدا از قطره خونی كه در راه خدا ريخته شود بهتر نيست .
مقام معظم رهبری فرمودند:« در عالم ملکوت، علما و بزرگان و زهاد و عبّاد با حسرت به جایگاه شهدا نگاه مى‏کنند. ارزش شهادت بالاترین ارزشهاست و زمان، همه چیز به جز خون شهید را کهنه مى‏کند.»
شهید مطهری«ره» فرمودند: هیچ وقت خون شهيد به زمين نمی‏ريزد ، خون شهيد هر قطره‏اش تبديل به صدها قطره ، و هزارها قطره ، بلكه به دريايی از خون‏ می‏گردد و در پيكر اجتماع وارد می‏شود.
علامه محمد تقی جعفری (ره) فرموده اند:عده ای از جامعه شناسان برتر دنیا در دانمارک جمع شده بودند تا پیرامون موضوع مهمی به بحث و تبادل نظر بپردازند. موضع این بود: «ارزش واقعی انسان به چیست». برای سنجش ارزش خیلی از موجودات، معیار خاصی داریم. مثلا معیار ارزش طلا به وزن و عیار آن است. معیار ارزش بنزین به مقدار و کیفیت آن است. معیار ارزش پول پشتوانه ی آن است. اما معیار ارزش انسانها در چیست؟
هر کدام از جامعه شناسان صحبت هایی داشتند و معیارهای خاصی را ارائه دادند.بعد وقتی نوبت به بنده رسید گفتم : اگر میخواهید بدانید یک انسان چقدر ارزش دارد ببینید به چه چیزی علاقه دارد و به چه چیزی عشق می ورزد.کسی که عشقش یک آپارتمان دو طبقه است در واقع ارزشش به مقدار همان آپارتمان است. کسی که عشقش ماشینش است ارزشش به همان میزان است.اما کسی که عشقش خدای متعال است ارزشش به اندازه ی خداست.علامه فرمودند: من این مطلب را گفتم و پایین آمدم. وقتی جامعه شناسان صحبت های مرا شنیدند برای چند دقیقه روی پای خود ایستادند و کف زدند.وقتی تشویق آن ها تمام شد من دوباره بلند شدم و گفتم: عزیزان! این کلام از من نبود. بلکه از شخصی به نام علی )علیه السلام) است. آن حضرت در نهج البلاغه می فرمایند: «قِیمَةُ کُلِّ امْرِئٍ مَا یُحْسِنُهُ»  «ارزش هر انسانی به اندازه ی چیزی است که دوست می دارد».وقتی این کلام را گفتم دوباره به نشانه ی احترام به وجود مقدس امیرالمؤمنین علی (علیه السلام) از جا بلند شدند و چند بار نام آن حضرت را بر زبان جاری کردند . . .
حضرت علامه در ادامه فرموده اند : عشق حلال به این است که انسان (مثلا) عاشق 50 میلیون تومان پول باشد. حال اگر به انسان بگویند: «آی! پنجاه میلیونی!» . چقدر بدش می آید؟

در واقع می فهمد که این حرف توهین در حق اوست. حالا که تکلیف عشق حلال اما دنیوی معلوم شد ببینید اگر کسی عشق به گناه و معصیت داشته باشد چقدر پست و بی ارزش است! اینجاست که ارزش و مفهوم «ثار الله» معلوم ميشود. ثار الله اضافه ی تشریفی است . خونی که در واقع آنقدر شرافت و ارزش پیدا کرده که فقط با معیارهای الهی قابل ارزش گذاری است و ارزش آن به اندازه ی خدای متعال است.

«شهيد» كسى است كه يك روح بزرگ دارد روحى كه هدف مقدس دارد. كسى است كه در راه عقيده كشته شده است. كسى است كه براى خودش كار نكرده است. كسى است كه در راه حق و حقيقت و فضيلت قدم برداشته است.
و امام علی(ع) نیز فرموده انذ: ان افضل النّاس بعد الاوصياء الشهداء؛برترين مردم پس از اوصياء و جانشينان پيغمبر (ص) شهداء هستند» (بحارالانوار، ج 32، ص 274
فقط شهید آرزو می کند ازبهشت به دنیا برگردد:
عامّه و خاصّه حديثي را از رسول اكرم (صلی الله علیه و آله و سلّم) نقل نموده  كه پيامبر گرامي فرموده‌اند: هيچ كس از افرادي كه وارد بهشت شده باشند آرزوي برگشتن به دنيا را نمي‌كند مگر «شهيد»‌ كه آرزو دارد به دنيا برگردد و ده بار «شهيد »‌ شود و اين به خاطر كرامت هايي است كه «شهدا»‌ در هنگام «شهادت» نزد خدا مشاهده مي‌نمايند. جامع أحاديث الشيعه، ج 13، صفحة 12
بنابراین چون محبوب و مراد شهیدان فقط خداست  و نمی توان خداوند را ارزش گذاری کرد ، در ترازوی قیمت  وزنی برای شهید وجود ندارد ، و نمی توان واژه ای برای ارزش گذاری شهدا  یافت. در این باره فقط می توان به کلام خاتم رسولان الهی(ص) تمسک کرد که فرموده اند: «فوق كل بر بر حتى يقتل الرجل فى سبيل الله، فاذا قتل فى سبيل الله عزوجل فليس فوقه بر» بالاتر از هر نيكى، نيكى ديگرى است تا اينكه انسان در راه خدا كشته گردد، هنگامى كه كسى در راه خداوند متعال شهيد گردد، هيچ نيكى و خيرى بالاتر از آن نيست. (ميزان الحكمه، ج 5، ح 9748)